{"id":8968,"date":"2016-04-22T16:42:49","date_gmt":"2016-04-22T14:42:49","guid":{"rendered":"https:\/\/wobronietradycjiiwiary.com\/?p=8968"},"modified":"2025-04-14T16:27:49","modified_gmt":"2025-04-14T14:27:49","slug":"wykaz-cenzur-koscielnych-1-przedmiot-materialny-wiary-i-jego-kryteria-czyli-w-co-wierzymy-i-dlaczego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wobronietradycjiiwiary.com\/pl\/wykaz-cenzur-koscielnych-1-przedmiot-materialny-wiary-i-jego-kryteria-czyli-w-co-wierzymy-i-dlaczego\/","title":{"rendered":"Wykaz cenzur ko\u015bcielnych (1 z 3): 1. Przedmiot materialny wiary i jego kryteria czyli w co wierzymy i dlaczego?"},"content":{"rendered":"
<\/div>

\"st.<\/a><\/p>\n

Jest to kolejna lektura wst\u0119pna i uzupe\u0142niaj\u0105ca do naszej krytyki Amoris laetitia,<\/em> kt\u00f3r\u0105 wstawiamy po to, by czytelnicy wiedzieli, o co nam chodzi.<\/span><\/p>\n

Skala i wachlarz cenzur czyli nie wszystko jest herezj\u0105<\/h2>\n

Poniewa\u017c do\u017cyli\u015bmy ciekawych czas\u00f3w, w kt\u00f3rych prywatni blogerzy katoliccy,[1]<\/a> dziennikarze lub autorzy musz\u0105 wyr\u0119cza\u0107 Kongregacj\u0119 ds Wiary, kt\u00f3ra nabra\u0142a wody w usta, w wykazywaniu, i\u017c urz\u0119duj\u0105cy papie\u017c pope\u0142ni\u0142 ostatnim dokumentem Magisterium herezj\u0119 formaln\u0105 na forum externum<\/em>, dlatego pragniemy w tym miejsu przedstawi\u0107 kr\u00f3tko spis cenzur, tj. kar ko\u015bcielnych wraz z ich terminologi\u0105, by nasi czytelnicy, kt\u00f3rzy te\u017c s\u0105 w Watykanie, wiedzieli co mamy na my\u015bli i jaki jest stopie\u0144 przewinienia wyst\u0119puj\u0105cy w Amoris Laetitia<\/em>.<\/p>\n

Skr\u00f3towo list\u0119 cenzur przedstawili\u015bmy ju\u017c w innym wpisie,[2]<\/a>\u00a0 jednak w pi\u015bmie niniejszym pragniemy to zagadnienie, g\u0142\u00f3wnie w uj\u0119ciu ks. Adolphe\u2019a Tanquerey\u2019a[3]<\/a> i Diekampa-J\u00fcrssena,[4]<\/a> pog\u0142\u0119bi\u0107. \u00a0I dlatego jako kolejne wprowadzenie do naszej krytyki Amoris laetitia<\/em> przestawiamy te oto wpisy.<\/p>\n

Zdajemy sobie spraw\u0119, \u017ce dla niekt\u00f3rych naszych czytelnik\u00f3w wpis ten b\u0119dzie trudny, mi\u0119dzy innymi dlatego, \u017ce jego cz\u0119\u015bci sk\u0142adowych, takich jak przedmiot formalny wiary i spos\u00f3b dowodzenia w teologii, jeszcze na naszych \u0142amach nie przedstawili\u015bmy. Na nasze usprawiedliwienie dodamy, \u017ce jest to jednak prywatny blog teologiczny, kt\u00f3ry nie mo\u017ce realizowa\u0107 tre\u015bci pi\u0119cioletnich studi\u00f3w teologicznych oraz studi\u00f3w doktoranckich, bo od tego teoretycznie mamy wydzia\u0142y teologiczne i uniwersytety katolickie, kt\u00f3ry milcz\u0105.<\/p>\n

Zdaj\u0105c sobie zatem spraw\u0119 z naszych w\u0142asnych metodologicznych niedoci\u0105gni\u0119\u0107 zapraszamy mimo wszystko do przeczytania tych wpis\u00f3w, aby\u015bmy wszyscy znali r\u00f3\u017cnic\u0119 pomi\u0119dzy propositio temeraria<\/em> a propositio schismatica<\/em>. Jak trafnie uj\u0105\u0142 to Roberto de Mattei dok\u0142adniejsze instrumentarium cenzur, czyli pot\u0119pie\u0144 ko\u015bcielnych, powsta\u0142o dopiero na prze\u0142omie XVII i XVIII wieku w dobie pot\u0119pie\u0144 jansenizmu.[5]<\/a> Dzia\u0142o si\u0119 tak dlatego, poniewa\u017c janseni\u015bci odznaczali si\u0119 olbrzymi\u0105 przebieg\u0142o\u015bci\u0105 i wiedzieli, jak to przekaza\u0107 w swoich pismach herezje brzmi\u0105ce dla ma\u0142o krytycznych prawomy\u015blnie. I tak u Roberto de Mattei przeczyta\u0107 mo\u017cemy:<\/p>\n

\n

\u201ePrecyzja oceniania b\u0142\u0119d\u00f3w rozwin\u0119\u0142a si\u0119 przede wszystkim w XVII i XVIII stuleciach, gdy Ko\u015bci\u00f3\u0142 musia\u0142 wyst\u0105pi\u0107 przeciwko pierwszej herezji, kt\u00f3ra walczy\u0142a o to, by m\u00f3c pozosta\u0107 w Ko\u015bciele: jansenizmowi. Strategia jansenist\u00f3w, tak jak p\u00f3\u017aniej modernist\u00f3w, polega\u0142a na przekonywaniu do swojej prawowierno\u015bci, pomimo ponawianych pot\u0119pie\u0144. By unikn\u0105\u0107 oskar\u017cenia o herezj\u0119, [janseni\u015bci] wymy\u015blali dwuznaczne i b\u0142\u0119dne formy wiary oraz moralno\u015bci, kt\u00f3re nie zaprzecza\u0142y w otwarty spos\u00f3b wierze katolickiej i pozwala\u0142y im na pozostawanie w Ko\u015bciele. Z podobn\u0105 staranno\u015bci\u0105 i zdecydowaniem ortodoksyjni teologowie wyszczeg\u00f3lniali b\u0142\u0119dy jansenist\u00f3w i pi\u0119tnowali je ze wzgl\u0119du na ich cechy charakterystyczne\u201d \u2013 czytamy.<\/p>\n

Papie\u017c Pius VI pot\u0119pi\u0142 w bulli \u201eAuctorem fidei\u201d z 28 sierpnia 1794 roku 85 tez jansenistycznego synodu, kt\u00f3ry odby\u0142 si\u0119 w 1786 roku w toska\u0144skiej Pistoi. \u201eNiekt\u00f3re z tych tez okre\u015blono wyra\u017anie jako heretyckie, inne jednak jako: schizmatyckie, podejrzane o herezj\u0119, wiod\u0105ce ku herezji, sprzyjaj\u0105ce heretykom, b\u0142\u0119dne, mylne, szkodliwe, skandaliczne, nierozwa\u017cne, szkodliwe dla powszechnej praktyki Ko\u015bcio\u0142a. Ka\u017cde z tych wyra\u017ce\u0144 mia\u0142o odmienne znaczenie<\/strong>\u201d.[6]<\/a><\/p>\n<\/blockquote>\n

I w\u0142a\u015bnie okre\u015bleniu tych wszystkich znacze\u0144 maj\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 te wpisy, skoro Amoris laetitia<\/em> zawiera ich pe\u0142n\u0105 gam\u0119. Okre\u015blaniem cenzur ko\u015bcielnych winni zajmowa\u0107 si\u0119 w sumie dogmatycy, ksi\u0119\u017ca profesorowie dogmatyki i Kongregacja ds Wiary, ale wszystko siedzi cicho, bo jest albo (a) leniwe albo (b) tch\u00f3rzliwe, wi\u0119c \u201etatu\u015b musi\u201d.<\/p>\n

Kr\u00f3tki wykaz hierarchii prawd i cenzur<\/h2>\n

Jak wiadomo w Ko\u015bciele Katolickim wyst\u0119puje zar\u00f3wno hierarchia prawd jak i hierarchia cenzur ko\u015bcielnych, czyli kar za sprzeciwianie si\u0119 tym\u017ce prawdom.[7]<\/a> W uj\u0119ciu tabelarycznym wygl\u0105da to nast\u0119puj\u0105co:<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
Okre\u015blenie<\/strong><\/td>\nZnaczenie<\/strong><\/td>\nCenzura<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n
1. De fide<\/em><\/td>\nPrawdy wiary z najwy\u017cszym stopniem pewno\u015bci okre\u015blona przez Magisterium. Dziel\u0105 si\u0119 na:<\/td>\n<\/tr>\n
a.<\/td>\nDe fide divina et catholica definita <\/em>lub de fide definita<\/em><\/td>\nPrawdy zdogmatyzowane ex cathedra <\/em>przez papie\u017ca, przez Sob\u00f3r lub przez Magisterium (de fide ecclesiastica definita<\/em>)<\/td>\nSententia haeretica<\/em><\/td>\n<\/tr>\n
b.<\/td>\nDe fide divina et catholica <\/em>te\u017c de fide divina et ecclesiastica<\/em><\/td>\nPrawdy objawione przez Boga i jako takie nauczane przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 w nieomylnym nauczaniu zwyczajnym.<\/td>\nPropositio haeresi proxima<\/em><\/td>\n<\/tr>\n
c.<\/td>\nDe fide divina<\/em><\/td>\nPrawdy objawione przez Boga, chocia\u017c Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie wypowiedzia\u0142 si\u0119 w formie dogmatycznej na ten temat.<\/td>\nHaeresim sapiens<\/em> lub de haeresi suspecta<\/em><\/td>\n<\/tr>\n
2. Fides ecclesiastica<\/em><\/td>\nPrawdy wiary nauczane przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 (veritates catholicae<\/em>), nie objawione bezpo\u015brednio, ale po\u015brednio wydedukowane z Objawienia.<\/td>\n<\/tr>\n
a.<\/td>\nSententia fidei proxima<\/em><\/td>\nCharakter objawiony danej prawdy uznawany jest przez wszystkich teolog\u00f3w i przez Ko\u015bci\u00f3\u0142. Pogl\u0105d ten nie posiada jednak charakteru nieomylno\u015bci.<\/td>\n\u00a0<\/em>\u00a0<\/em><\/p>\n

\u00a0<\/em><\/p>\n

Propositio erronea<\/em> lub error<\/em><\/td>\n<\/tr>\n

b.<\/td>\nAd fidem pertinens, theologica certa<\/em><\/td>\nPrawda w wewn\u0119trznym zwi\u0105zku z prawd\u0105 objawion\u0105.<\/td>\n<\/tr>\n
c.<\/td>\nSententia communis<\/em><\/td>\nPrawda utrzymywana przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 teolog\u00f3w, przy milcz\u0105cej zgodzie Ko\u015bcio\u0142a. Dyskusja nad statutem dogmatycznym jest mo\u017cliwa.<\/td>\nPropositio temeraria<\/em><\/td>\n<\/tr>\n
d.<\/td>\nSententia probabilis lub probabilior<\/em><\/td>\nPrawda, za kt\u00f3r\u0105 przemawiaj\u0105 lepsze argumenty. Wolna dyskusja na jej temat jest mo\u017cliwa.<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
e.<\/td>\nSententia pia<\/em><\/td>\nPobo\u017cne mniemanie na jaki\u015b temat, bez pewno\u015bci doktrynalnej.<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n
f.<\/td>\nSententia tolerata<\/em><\/td>\nPogl\u0105d tolerowany przez Ko\u015bci\u00f3\u0142, ale nie polecany.<\/td>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Poj\u0119cie prawdy wiary katolickiej (notio veritatis fidei catholicae<\/em>)<\/h2>\n

Prezentacja kolejnych definicji dogmatycznych opiera si\u0119 na dos\u0142ownym t\u0142umaczeniu z \u0142aciny dzie\u0142a ks. Tanquereya. Dzie\u0142o to jest o tyle precyzyjne, co dla niekt\u00f3rych, nawet w polskiej wersji j\u0119zykowej, niezrozumia\u0142e. Jednak pomini\u0119cie dos\u0142ownego znaczenia j\u0119zyka \u0142aci\u0144skiego prowadzi do galimatjasu terminologicznego rodem z Amoris laetitia<\/em>.<\/p>\n

Zdajemy sobie spraw\u0119, \u017ce nasze stricte<\/em> dogmatyczne wpisy s\u0105 niestety ma\u0142o czytane, co ma miejsce chyba dlatego, \u017ce s\u0105 ma\u0142o rozumiane. Szukaj\u0105c kompromisu pomi\u0119dzy kategori\u0105: \u201eteologicznie precyzyjne i poprawne\u201d, a kategori\u0105 \u201edla czytelnik\u00f3w nie-teolog\u00f3w zrozumia\u0142e\u201d \u00a0zachowuj\u0105c dos\u0142owny przek\u0142ad postaramy si\u0119 go nieco skomentowa\u0107, by u\u0142atwi\u0107 wszystkich odbi\u00f3r. Prosz\u0119 potraktowa\u0107 trud tej lektury jako czynno\u015b\u0107 zwi\u0105zan\u0105 z pozyskaniem odpustu, to b\u0119dzie po\u017cytek doczesny i wieczny.<\/p>\n

Teologia katolicka rozr\u00f3\u017cnia pomi\u0119dzy:<\/p>\n

(a) przedmiotem formalnym<\/strong> (objectum formale<\/em>), \u00a0a<\/p>\n

(b) przedmiotem materialnym <\/strong>(objectum materiale<\/em>) wiary.<\/p>\n

Ad (a) Przedmiot formalny wiary (objectum formale fidei<\/em>)<\/h3>\n

Przedmiot formalny to motyw, dla kt\u00f3rego si\u0119 wierzy<\/strong>, a \u00a0jest nim;<\/p>\n