{"id":19963,"date":"2019-04-25T10:03:42","date_gmt":"2019-04-25T08:03:42","guid":{"rendered":"https:\/\/wobronietradycjiiwiaryblog.wordpress.com\/?p=19963"},"modified":"2025-02-07T16:00:59","modified_gmt":"2025-02-07T15:00:59","slug":"peter-kwasniewski-i-uzupelnienie-egzorcyzmu-chrzcielnego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wobronietradycjiiwiary.com\/en\/peter-kwasniewski-i-uzupelnienie-egzorcyzmu-chrzcielnego\/","title":{"rendered":"Peter Kwasniewski i uzupe\u0142nienie egzorcyzmu chrzcielnego"},"content":{"rendered":"
<\/div>

\"chrzest\"W dzisiejszym artykule Petera Kwasniewskiego na onepeterfive<\/a> omawiana jest kwestia, czy ochrzczeni w rycie Novus Ordo<\/em> mog\u0105 dodatkowo prosi\u0107 o egzorcyzm chrzcielny w Vetus Ordo<\/em>. Kwasniewski cytuj\u0105c czterech ksi\u0119\u017cy twierdzi, \u017ce nie mog\u0105, co by\u0142o i nasz\u0105 odpowiedzi\u0105<\/a> przed laty. Obecnie poszerzamy nasz\u0105 odpowied\u017a:<\/p>\n

\n

Prosi\u0107 teoretycznie mog\u0105, ale praktycznie niczego nie otrzymaj\u0105.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Czy mo\u017cna uzupe\u0142nia\u0107 ryty opuszczone przy chrzcie?<\/h2>\n

Aby odpowiedzie\u0107 na powy\u017csze pytanie zajrzyjmy do dawnego Kodeksu Prawa Kanonicznego (CIC 1917), kt\u00f3ry obowi\u0105zywa\u0142 jeszcze do roku 1982. Stanowi on, i\u017c w przypadku “chrztu z wody” nale\u017ca\u0142o wtedy, gdy minie niebezpiecze\u0144stwo \u015bmierci, pomini\u0119te modlitwy i czynno\u015bci powt\u00f3rzy\u0107 can. 759 \u00a7 \u00a7 1,3 (CIC 1917).[1]<\/a> Tak samo jest przy chrzcie warunkowym, zatem takim, kt\u00f3rego wa\u017cno\u015b\u0107 na skutek materii, formy lub intencji chrzcz\u0105cego jest w\u0105tpliwa. W tym wypadku opuszczone czynno\u015bci nale\u017cy uzupe\u0142ni\u0107 (Can. 759 \u00a7 3, can. 760) (CIC 1917), a ustalenie to mia\u0142o tak\u017ce zastosowanie przy warunkowym chrzcie niekatolik\u00f3w. Co ciekawe w nowym kodeksie (CIC 1983) wzmianki na temat konieczno\u015bci powt\u00f3rzenia ceremonii przy chrzcie z wody nie ma.<\/p>\n

A jakie znaczenie ma dawny kodeks?<\/p><\/blockquote>\n

Co prawda instrukcja wykonawcza do Summorum Pontificum<\/em> Komisji Ecclesia Dei<\/em>, pt.\u00a0\u00a0Universae Ecclesiae <\/em>w punkcie 27 stanowi:<\/p>\n

\n

27. Je\u015bli chodzi o normy dyscyplinarne zwi\u0105zane z celebracj\u0105, stosuje si\u0119 dyscyplin\u0119 ko\u015bcieln\u0105 zawart\u0105 w Kodeksie Prawa Kanonicznego z 1983 r.<\/p>\n<\/blockquote>\n

To jednak zasada og\u00f3lna nowego kodeksu brzmi tak, \u017ce nie znosi on tego, co dotychczasowe, chyba \u017ce stanowi o tym wyra\u017anie inaczej:<\/p>\n

\n

Kan.\u00a02<\/b>\u00a0– Kodeks zazwyczaj nie okre\u015bla obrz\u0119d\u00f3w, jakie nale\u017cy zachowa\u0107 w sprawowaniu czynno\u015bci liturgicznych, dlatego obowi\u0105zuj\u0105ce dotychczas przepisy liturgiczne zachowuj\u0105 swoj\u0105 moc, chyba \u017ce kt\u00f3re\u015b z nich s\u0105 przeciwne<\/strong> kanonom Kodeksu.<\/p>\n<\/blockquote>\n

\n

Kan. 5 –\u00a0<\/strong><\/p>\n

\u00a7 2.<\/strong>\u00a0Zachowuje si\u0119 istniej\u0105ce dotychczas zwyczaje obok prawa, tak powszechne, jak i partykularne.<\/p>\n<\/blockquote>\n

A tam, gdzie nowych ustale\u0144 nie ma stosuje si\u0119 dawne lub interpretuje si\u0119 wed\u0142ug dotychczasowych norm.<\/p>\n

Kan. 6 – <\/b><\/p>\n

\u00a7 2.\u00a0Je\u015bli kanony niniejszego Kodeksu zawieraj\u0105 stare prawo, winny by\u0107 interpretowane z uwzgl\u0119dnieniem r\u00f3wnie\u017c kanonicznej tradycji.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Skoro zatem nowy kodeks o uzupe\u0142nieniu sakramentali\u00f3w chrzcielnych milczy, to nale\u017ca\u0142oby przyj\u0105\u0107 ustalenie dawnego kodeksu. Ponadto Universae Ecclesiae<\/em> stanowi:<\/p>\n

\n

35. Zgodnie z n. 28 niniejszej Instrukcji i z zachowaniem tego, co jest przepisane przez n. 31, dozwolone jest u\u017cywanie\u00a0Pontyfika\u0142u Rzymskiego<\/em>\u00a0i\u00a0Rytua\u0142u Rzymskiego<\/em>, a tak\u017ce\u00a0Ceremonia\u0142u Biskup\u00f3w<\/em>, obowi\u0105zuj\u0105cych w 1962.<\/p>\n<\/blockquote>\n

A poniewa\u017c Rituale<\/em> zawiera obrz\u0119d uzupe\u0142nienia sakramentali\u00f3w Ordo supplendi omissa,\u00a0<\/em>o czym mowa b\u0119dzie jeszcze poni\u017cej, to wierny ma prawo do tego obrz\u0119du powo\u0142uj\u0105c si\u0119 dodatkowo jeszcze na kan. 2 i kan 6 \u00a7 2. Je\u015bli bowiem wierny ma prawo do obrz\u0119d\u00f3w wed\u0142ug Rituale romanum, to jego zawarto\u015b\u0107 musi by\u0107 zgodna z prawem, nawet z tym wed\u0142ug kodeksu z 1983.<\/p>\n

Nie wiemy co prawda, jak naprawd\u0119 przedsoborowa praktyka duszpasterska odno\u015bnie chrztu warunkowego wygl\u0105da\u0142a, ale wydaje si\u0119, \u017ce protestant\u00f3w raczej warunkowo chrzczono, \u017ceby mieli ca\u0142y zapas sakramentali\u00f3w na swoje katolickie \u017cycie, a protestancki chrzest z wody traktowano jako w\u0105tpliwy. Natomiast nowy kodeks kan. 869 \u00a7 2 stanowi:<\/p>\n

\n

Ochrzczeni we wsp\u00f3lnocie ko\u015bcielnej niekatolickiej nie powinni by\u0107 chrzczeni warunkowo, chyba, \u017ce po zbadaniu materii i formy zastosowanych przy udzielaniu tego chrztu, jak r\u00f3wnie\u017c intencji ochrzczonego jako doros\u0142ego oraz szafarza chrztu, pozostaje uzasadniona w\u0105tpliwo\u015b\u0107 co do wa\u017cno\u015bci chrztu.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Zatem:<\/p>\n

Za\u0142o\u017cenie przedsoborowe brzmi: chrzest niekatolicki jest niewa\u017cny, a z braku sakramentali\u00f3w pewno\u015bci\u0105 niepe\u0142ny.<\/p>\n

Za\u0142o\u017cenie posoborowe brzmi: chrzest niekatolicki jest wa\u017cny, a reszta sakramentali\u00f3w nas nie obchodzi.<\/p>\n

Chrzest w Novus Ordo<\/h2>\n

Przenie\u015bmy teraz powy\u017csze ustalenia na rozwa\u017cania o chrzcie w Novus Ordo<\/em>:<\/p>\n

    \n
  1. Czy chrzest ten jest wa\u017cny? Tak.<\/li>\n
  2. Czy zawiera pe\u0142ni\u0119 \u0142ask chrzcielnych Vetus Ordo<\/em>? Nie, gdy\u017c brakuje mu istotnych sakramentali\u00f3w.<\/li>\n<\/ol>\n
    \n

    Czy pomini\u0119te ceremonie chrzcielne mo\u017cna powt\u00f3rzy\u0107?<\/p>\n<\/blockquote>\n

    Na mocy CIC 1983 nie mo\u017cna, na mocy CIC 1917 mo\u017cna.<\/p>\n

    \n

    Can. 759<\/p>\n

    \u00a73. Caeremoniae autem quae in baptismi collatione praetermissae quavis ratione fuerint, quamprimum in ecclesia suppleantur [\u2026].<\/p>\n

    \u00a73. Ceremonie natomiast pomini\u0119te z jakiejkolwiek przyczyny podczas chrztu nale\u017cy jak najszybciej uzupe\u0142ni\u0107 w ko\u015bciele [\u2026].<\/p>\n<\/blockquote>\n

    A \u201ejak\u0105kolwiek przyczyn\u0105\u201d jest chrzest w Novus Ordo<\/em>. Wed\u0142ug nowego kodeksu pozostaje nam jedynie mo\u017cliwo\u015b\u0107 ponownego udzielenia chrztu warunkowego (kan. 869 \u00a71), przez co sam chrzest Novus Ordo<\/em> traktowany jest jako w\u0105tpliwy.<\/p>\n

    \n

    Can. 869<\/p>\n

    \u00a7\u00a01<\/a>.\u00a0W<\/a>\u00a0razie<\/a>\u00a0w\u0105tpliwo\u015bci<\/a>,\u00a0czy<\/a>\u00a0kto\u015b<\/a>\u00a0zosta\u0142<\/a>\u00a0ochrzczony<\/a>\u00a0albo<\/a>\u00a0czy<\/a>\u00a0chrzest<\/a>\u00a0by\u0142<\/a>\u00a0wa\u017cnie<\/a>\u00a0udzielony,\u00a0istniej\u0105cej\u00a0mimo\u00a0<\/a>przeprowadzenia<\/a>\u00a0rzetelnych\u00a0bada\u0144<\/a>\u00a0w<\/a>\u00a0tej<\/a>\u00a0sprawie<\/a>,\u00a0chrztu<\/a>\u00a0nale\u017cy<\/a>\u00a0udzieli\u0107<\/a>\u00a0warunkowo<\/a><\/p><\/blockquote>\n

    Naszym zdaniem chrzest Novus Ordo<\/em> jest wa\u017cny, a przy braku sakramentali\u00f3w chrzcielnych, przez co rozumiemy pomini\u0119te ceremonie, kan. 869 \u00a71 nie ma zastosowania. Wydaje si\u0119 jednak niestety, \u017ce pytani przez Kwasniewskiego ksi\u0119\u017ca odpowiedzieli negatywnie dlatego, poniewa\u017c powodowani byli “trosk\u0105 duszpastersk\u0105\u201d o swoje w\u0142asne stanowisko. Jeden z nich nawet twierdzi, \u017ce Novus Ordo<\/em> i Vetus Ordo<\/em> to dwa r\u00f3\u017cne ryty katolickie, a skoro Ko\u015bci\u00f3\u0142 uznaje ryt mozarabski i jego nie uzupe\u0142nia, to tak samo jest z Novus Ordo[2]<\/a>. Naszym natomiast zdaniem ksi\u0105dz ten nie ma racji, gdy\u017c Ko\u015bci\u00f3\u0142 patrzy\u0142 najpierw na to, co dany ryt zawiera (materi\u0119, form\u0119 i intencj\u0119), zanim go za r\u00f3wnego rytowi rzymskiemu uzna\u0142. Je\u015bli dany ryt zawiera\u0142 wszystkie konieczne cz\u0119\u015bci sk\u0142adowe obrz\u0119du sakrament\u00f3w, w\u00f3wczas by\u0142 on uznawany za wa\u017cny, co najbardziej wida\u0107 przy por\u00f3wnaniu sakramentu Eucharystii, odno\u015bnie wa\u017cno\u015bci kt\u00f3rego wymagania s\u0105 zdecydowanie wy\u017csze od chrztu. Zatem najpierw patrzono na zawarto\u015b\u0107 rytu, zanim go uznano, natomiast w przypadku Novus Ordo<\/em> za\u0142o\u017cono, \u017ce skoro jest legalny i katolicki, to zawiera wszystko, co powinien, co niestety nie jest prawd\u0105. Rozumuj\u0105c na zasadzie “jak ryt -to ryt” w\u00f3wczas mo\u017cna by okre\u015bli\u0107 ka\u017cdy chrzest niekatolicki jako chrzest “w innym rycie” oraz jego \u201eodmienno\u015b\u0107 uszanowa\u0107\u201d. Jednak uznanie wa\u017cno\u015bci chrztu nie r\u00f3wna si\u0119 uznaniu katolicko\u015bci rytu. Co prawda od sporu o chrzest heretyk\u00f3w w III wieku Ko\u015bci\u00f3\u0142 uznawa\u0142 wa\u017cno\u015b\u0107 chrztu heretyk\u00f3w, o ile by\u0142 to chrzest trynitarny odr\u00f3\u017cniaj\u0105c jednak od wa\u017cno\u015bci (valide<\/em>) godziwo\u015b\u0107 (licite<\/em>), z czego wzi\u0119\u0142a si\u0119 te\u017c wymieniona powy\u017cej praktyka uzupe\u0142niania ceremonii (CIC 1917, can. 759 \u00a73).<\/p>\n

    Jednak\u017ce z praktyczno-pastoralnego punktu widzenia stanowisko ksi\u0119\u017cy pytanych przez Petera Kwasniewskiego jest zrozumia\u0142e. Je\u015bli teraz wszyscy ruszyliby po sakramentalia i ryty chrzcielne dla siebie i swych dzieci w Vetus Ordo<\/em>, kt\u00f3rych pozbawiono, uznaj\u0105c sw\u00f3j chrzest w Novus Ordo za w\u0105tpliwy lub niepe\u0142ny, to ksi\u0119\u017ca mieliby rzeczywist\u0105 \u201eprac\u0119 duszpastersk\u0105\u201d, a posoborowy Ko\u015bci\u00f3\u0142 musia\u0142by przyzna\u0107, \u017ce ryt Novus Ordo jest przynajmniej niepe\u0142ny. Zawieszenie tego rodzaju ksi\u0119\u017cy w obowi\u0105zkach kap\u0142a\u0144skich, kt\u00f3rzy bez odg\u00f3rnego zarz\u0105dzenie uzupe\u0142nialiby ceremonie wydaje si\u0119 prawie pewne. Mo\u017cna by w tej kwestii zapyta\u0107 komisji Ecclesia<\/i> Dei<\/i>, kt\u00f3rej obecnie ju\u017c nie ma.<\/p>\n

    A co to zmieni?<\/h2>\n

    Aby odpowiedzie\u0107 na to pytanie, trzeba najpierw odpowiedzie\u0107 na inne, a mianowicie:<\/p>\n

    \n

    Na ile powa\u017cnie traktowano ongi\u015b sakramentalia chrzcielne?<\/p>\n<\/blockquote>\n

    Tego niestety stwierdzi\u0107 empirycznie nie mo\u017cemy, gdy\u017c nie jeste\u015bmy w stanie odpowiedzie\u0107 statystycznie na to:<\/p>\n

      \n
    1. Ilu protestant\u00f3w lub innych niekatolik\u00f3w by\u0142o rzeczywi\u015bcie chrzczonych warunkowo?<\/li>\n
    2. Czy u wszystkich tych, kt\u00f3rzy chrzczeni warunkowo nie byli, uzupe\u0142niano sakramentalia?<\/li>\n<\/ol>\n

      Wydaje si\u0119, \u017ce na mocy can. 459 \u00a7 3 (CIC 1917) – konieczno\u015b\u0107 uzupe\u0142nienie obrz\u0119d\u00f3w – (b) mia\u0142o miejsce, ale nie wiemy w ilu wypadkach, gdy\u017c kanon ten odnosi si\u0119 z pewno\u015bci\u0105 do katolik\u00f3w, nie do niekatolik\u00f3w. Przyj\u0105\u0107 zdroworozs\u0105dkowo nale\u017cy, \u017ce je\u015bli kogo\u015b chrzczono warunkowo powt\u00f3rnie, to i tak otrzymywa\u0142 on komplet sakramentali\u00f3w, a je\u015bli go nie chrzczono, bo ochrzczony ju\u017c by\u0142, to ceremonie uzupe\u0142niano na mocy can. 459 \u00a7 3 (CIC 1917), skoro uznano jego chrzest za katolicki.<\/p>\n

      Warto zada\u0107 sobie pytanie o to, czy uzupe\u0142nienie sakramentali\u00f3w chrzcielnych u doros\u0142ego co\u015b zmieni. Odpowied\u017a historyczna brzmi, \u017ce owszem. Skoro to praktykowano, to wychodzono z za\u0142o\u017cenia, \u017ce sakramentalia s\u0105 konieczne, gdy\u017c tylko taki katolik ma pe\u0142ni\u0119 zbroi do walki z mocami ciemno\u015bci. Wydaje si\u0119 jednak, \u017ce sam moment tej \u201eimpregnacji sakramentaliami\u201d odgrywa jak\u0105\u015b rol\u0119. M\u0142oda ro\u015blinka odpowiednio “impregnowana” ro\u015bnie inaczej, a doros\u0142emu drzewu ju\u017c ma\u0142o co pomo\u017ce. Co prawda chrzest sprawia, \u017ce cz\u0142owiek staje si\u0119 nowym stworzeniem, ale jak zapatrywano si\u0119 w teologii na odnawiaj\u0105c\u0105 moc samych sakramentali\u00f3w chrzcielnych udzielonych po chrzcie tego niestety nie wiemy. Z pewno\u015bci\u0105 literatura na ten temat istnieje, gdy\u017c Rituale Romanum<\/em> zawiera w\u0142a\u015bnie takie obrz\u0119dy uzupe\u0142niaj\u0105ce. S\u0105 nimi:<\/p>\n

      Ordo supplendi omissa super infantem baptizatum<\/em> \u2013 Obrz\u0119d uzupe\u0142niaj\u0105cy tego, co zaniechano nad dzieckiem ochrzczonym[3]<\/a><\/p>\n

      Ordo supplendi omissa super adultum baptizatum<\/em> – Obrz\u0119d uzupe\u0142niaj\u0105cy tego, co zaniechano nad ochrzczonym doros\u0142ym [4]<\/a><\/p>\n

      W przypadku chrztu doros\u0142ych powy\u017cszy obrz\u0119d zawiera wyrzeczenie si\u0119 b\u0142\u0119d\u00f3w, r\u00f3\u017cnych dla tych, kt\u00f3rzy przybywaj\u0105 z poga\u0144stwa (de ethnicis et idolatris<\/em>), s\u0105 \u017bydami (ex Hebraeis<\/em>), mahometanami (ex Mahumetanis<\/em>) lub heretykami (ex Haereticis<\/em>).[5]<\/a> W tym ostatnim wypadku by\u0142y heretyk, o ile jego chrzest pozbawiony by\u0142 odpowiedniej formy, s\u0142yszy nast\u0119puj\u0105ce s\u0142owa:<\/p>\n

      \n

      Horresce haeretica pravitatem, respue neferias sectas impiorum N. exprimens proprio nomine sectam de qua venit.<\/span><\/p>\n

      Dr\u017cyj przed heretyck\u0105 nieprawo\u015bci\u0105, odrzu\u0107 niegodziwo\u015bci sekt bezecnych N. wymieniaj\u0105c imi\u0119 w\u0142asne sekty, z kt\u00f3rej pochodzi.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n

      Czy w tym wypadku nale\u017ca\u0142oby wymieni\u0107 Novus Ordo<\/em> jako sekt\u0119 jak robi\u0105 to sedewakanty\u015bci? Obrz\u0119dy uzupe\u0142niaj\u0105ce zawieraj\u0105:<\/p>\n