Don Pietro Leone, Wyjaśnienie „Teologii ciała” – w świetle Tradycji Katolickiej. (5) Miłość małżeńska w odniesieniu do Trójcy Świętej.

Data

Posłuchaj
Oceń post

III. Miłość małżeńska rozpatrywana w stosunku do Boga

Papież Jan Paweł II odnosi akt [seksualnej] miłości małżeńskiej do Boga i czyni to na dwa sposoby: po pierwsze odnosi ten akt do miłość Boga do Samego Siebie wewnątrz Trójcy Przenajświętszej, a po drugie odnosi ten akt do miłości Chrystusa do Kościoła.

1. Miłości małżeńska w odniesieniu do Trójcy Przenajświętszej

Papież stwierdza, że tajemnica miłości Boga „staje się poprzez zjednoczenie [seksualne] pierwszego mężczyzny i kobiety widzialną rzeczywistością” (Przemówienie papieskie 13.10.1982 West s. 89). West przedstawiając teorię Papieża, twierdzi, że „związek małżeński ma być w pewnym sensie ikoną wewnętrznego życia Trójcy Świętej” (West str.25) i wyjaśnia, że

„[wyrażenie] »stają się jednym ciałem« nie odnosi się tylko do połączenia dwóch ciał [tj. kopulacji] (jak ma to miejce pośród zwierząt), ale jest to »sakramentalne« wyrażenie, które odzwierciedla komunię osób” (Przemówienie papieskie 25.06.1980, West str.25);

człowiek jest obrazem Boga »nie tylko poprzez swoje człowieczeństwo, ale także poprzez komunię osób, którą mężczyzna i kobieta stanowią od samego początku« (14.11.1979, West str.25).

W tym miejscu została przedstawiona teoria, wedle której, akt miłości małżeńskiej [tj. kopulacja] jest wyrazem lub sakramentalnym znakiem, wewnątrztrinitarnej miłości Boga. W tym miejscu powiedzieć trzeba, iż to, że jedno jest wyrażeniem lub sakramentalnym znakiem drugie implikuje przynajmniej, że:

1) jedno musi być złączone z drugim poprzez relację bezpośredniego związku przyczynowego oraz

2) jedno musi objawiać rzecz drugą.

Jednakże tak nie jest w przypadku aktu [seksualnego] miłości małżeńskiej, ponieważ

1) akt ten nie jest bezpośrednio spowodowany przez Trójcę Świętą, ale raczej przez pary [małżonków], działającej jako wolne osoby; oraz

2) akt ten nie przejawia wewnątrztrinitarnej miłości, ponieważ (jak będziemy dalej argumentować) jest zbyt się od niej różni.

Akt [seksualnej] miłości małżeńskiej zbyt różni się od wewnątrztrinitarnej boskiej miłości, aby być jej wyrazem, gdyż w przeciwieństwie do boskiej miłości,

  1. ten pierwszy [tj. akt miłości małżeńskiej] jest miłością pomiędzy dwiema osobami ludzkimi (a nie miłością pomiędzy dwiema osobami boskimi);
  2. akt małżeński niekoniecznie uczestniczy w miłości Boga do samego siebie, gdyż jedno lub oboje małżonków mogą nie znajdować się w stanie łaski [realizując akt seksualnej miłości małżeńskiej][1];
  3. akt [seksualny] miłości małżeńskiej nie jest to aktem miłości oddającej całkowicie samą siebie;
  4. akt [seksualny] miłości małżeńskiej jest naznaczony pożądliwością [concupiscencja];
  5. akt [seksualny] miłości małżeńskiej jest środkiem do celu, a mianowicie do prokreacji [odbywającej się jedynie] w tym świecie.

Będąc dalekim od postrzegania miłości między ludźmi w kategoriach wyrazu miłości wewnątrztrynitarnej Kościół ukazuje nam Słowo Boże [tj. Syna, jako Drugą Osobę Trójcy Świętej], które jest wyrazem Ojca: „obrazem Boga niewidzialnego” (Kol.1,15), tak mówi św. Jan (1,18): „Boga nikt nigdy nie widział, Ten Jednorodzony Bóg, który przebywa w łonie Ojca, [o Nim] pouczył”. Krótko mówiąc, wszystko, co możemy wiedzieć o miłości wewnątrz trinitarnej, o miłości między Ojcem i Synem, jest tym, czego możemy się nauczyć z nauczania i czynów Pana naszego Jezusa Chrystusa.

W Tradycji Kościoła, tą formą miłości ze strony człowieka, która jest najbliższa wewnątrz trinitarnej miłości jest miłość człowieka do Boga w stanie łaski: czyli Miłości [bezinteresownej] w rozumieniu Caritas, której doskonałość jest świętością. To właśnie przez nią, przez tę Miłość w rozumieniu Caritas, człowiek naśladuje miłość Boga do samego siebie (tak jak przez wiarę człowiek naśladuje wiedzę Boga o samym sobie. Summa I q.93 A.4 por. dyskusja o przyrodzonej i nadprzyrodzonej godności człowieka w Rozdziale 2 powyżej). I rzeczywiście w odniesieniu do tej formy miłości [do Caritas] Ojcowie Kościoła rozpatrują biblijną frazę „człowiek jest stworzony na podobieństwo Boga …”.

Zamykamy ten rozdział porównując poglądy Jana Pawła II o miłości, przez które człowiek odzwierciedla miłość Boga do Siebie z tradycyjnym poglądem, innymi słowy, porównując jego pogląd na akt [seksualnej] miłości małżeńskiej z tradycyjnym nauczeniem o Miłości.

Papież przedstawia ciało jako obraz Boga, zarówno ciało samo w sobie jak i w stosunku do komunii osób: ciało jest zatem „sakramentem”[2], „zdolne do czynienia widzialnym tego, co jest niewidzialne: a mianowicie tego, co duchowe i boskie” (20.02.1980 West s.5); ponadto „Człowiek staje się obrazem Boga nie tyle w chwilach samotności, jak w tej chwili komunii osób” (14.11.1979, West str.25). Tradycja katolicka, przeciwnie, rozumie duszę jako obraz Boga, zarówno w sobie jak i w relacjii komunii: w Katechizmie [Penny] (TAN 1982 rozdział 1 Q.4) czytamy:

„Czy podobieństwo do Boga zajduje się w Twoim ciele czy w Twojej duszy?

Podobieństwo do Boga znajduje się przede wszystkim w duszy”;

W  Wielkim Katechizmie Piusa X (q.55) czytamy:

„Dlaczego mówimy, że człowiek został stworzony na obraz i podobieństwo Boga? Mówimy, że człowiek został stworzony na obraz i podobieństwo Boga, ponieważ dusza ludzka jest duchowna i rozumna, wolna w swoich działaniach, zdolna do poznania i miłowania Boga i radowania z się Nim na zawsze: oto doskonałości, które odzwierciedlają w nas promień nieskończonej wielkość Pana Boga”.

Miłość ludzka jest prezentowana (błędnie, jak już podaliśmy) jako miłość całkowicie oddająca samą siebie; miłość do Boga, w swojej najwyższej formie, to jest w doskonałości Caritas, która jest świętością, rzeczywiście może być jako taka [tj. miłość całkowicie oddająca samą siebie] określona.

Miłość ludzka przedstawiana jest [przez papieża] (znowu błędnie, jak stwierdziliśmy) jako wyraz miłości wewnątrztrinitarnej; miłość do Boga pojmowana jest (nie jako wyraz, ale) jako naśladowanie i udział w tej miłości [tj. wewnątrztrinitarnej].

Jeśli miłość małżeńska nie jest wyrazem lub sakramentalnym znakiem miłości Bożej, to jak jest z nią powiązana? Według Tradycji katolickiej, rzeczy są odnoszą się do i są z nim związane Boga, proporcjonalnie do tego, jak Go naśladują: aniołowie i ludzie są związani z Nim jako Jego obraz i podobieństwo [imago, similitudo]; podczas gdy reszta stworzenia związana jest z nim jako Jego ślad [vestigium]. Miłość małżeńska, jak już wspomniano powyżej, charakteryzuje się tym, że jest to radykalnie zmysłowa forma miłości [amor sensibilis], którą jest nazywana tylko „miłość” przez analogię do  miłością rozumnej [amor rationalis]. I dlatego miłość zmysłowa jako taka może być określona jako odnosząca się związana z miłością wewnątrztrynitarnej tylko w bardzo odległy sposób, jako ślad [vestigium] tej miłości.

[1] Prawdą jest, iż akt miłości ludzkiej, o ile realizowany jest w stanie łaski, także stanowi akt miłości bliźniego [caritas] i stąd stanowi on pewną imitację i partycypację w miłości Bożej. Mimo to akt miłości małżeńskiej jest radykalnie zmysłową formą miłości i dlatego charakteryzuje się ona raczej tą formą miłości aniżeli miłości Caritas. Z tego powodu akt miłości małżeńskiej nie może, nawet w wyżej przedstawionym wypadku, być określany jako wyraz Boskiej miłości.

[2] Zarówno termin „sakrament” dla określenia ciała, jak i termin „Teologia Ciała” określający teorię przypisującą sakramentalność ciału ukazują tendencję do mieszania porządu przyrodzonego i nadprzyrodzonego.

Nasze subskrypcje

Miesięczna

Indywidualna

29,90 zł

7 dniowy zniżkowy okres próbny
Subskrybuj

Roczna

Indywidualna

299 zł

7 dniowy zniżkowy okres próbny
Subkskrybuj

Rodzinna miesięczna

Do 6 osób

49,90 zł

7 dniowy zniżkowy okres próbny
Subskrybuj

Rodzinna roczna

Do 6 osób

499 zł

7 dniowy zniżkowy okres próbny
Subskrybuj

Przelewem za 3 Miesiące

Indywidualna

90,00 zł

Ustaje automatycznie, przyłączenie przez administratora
Subskrybuj

Przelewem za 6 Miesiący

Indywidualna

180,00 zł

Ustaje automatycznie, przyłączenie przez administratora
Subskrybuj

Przelewem za 12 Miesięcy

Indywidualna

330,00 zł

Ustaje automatycznie, przyłączenie przez administratora
Subskrybuj

Więcej
wpisów

You cannot copy content of this page
×
×

Koszyk

Tradycja i Wiara